المقداد السيوري (مترجم: بخشايشى)
782
كنز العرفان في فقه القرآن (فارسى)
37 - كتاب ظهار يكى ديگر از توابع طلاق « ظهار » است و آن نوعى از شيوههاى جدائى از همسر مىباشد كه در ميان اعراب رايج بوده است . معناى ظهار اينست كه مردى همسر دائم يا موقّت ( بنابر يك قول ) خود را به پشت مادر يا پشت يكى از محرّمات سببى و نسبى يا رضاعى خود تشبيه كند . اشتقاق اين كلمه نيز از ريشه « ظهر » به معناى پشت مىباشد . « ظهار » در زمان جاهليت نوعى طلاق بود ولى اسلام آن را تحريم كرد ، اما احكامى را نيز بر آن مترتّب ساخت كه ذكر خواهند شد . اين احكام طى چهار آيه اول سوره مجادله نازل شدهاند . * * * [ 347 - 350 ] [ آيات مربوطه ] « قَدْ سَمِعَ اللَّهُ قَوْلَ الَّتِي تُجادِلُكَ فِي زَوْجِها وَ تَشْتَكِي إِلَى اللَّهِ وَ اللَّهُ يَسْمَعُ تَحاوُرَكُما إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ بَصِيرٌ الَّذِينَ يُظاهِرُونَ مِنْكُمْ مِنْ نِسائِهِمْ ما هُنَّ أُمَّهاتِهِمْ إِنْ أُمَّهاتُهُمْ إِلَّا اللَّائِي وَلَدْنَهُمْ وَ إِنَّهُمْ لَيَقُولُونَ مُنْكَراً مِنَ الْقَوْلِ وَ زُوراً وَ إِنَّ اللَّهَ لَعَفُوٌّ غَفُورٌ وَ الَّذِينَ يُظاهِرُونَ مِنْ نِسائِهِمْ ثُمَّ يَعُودُونَ لِما قالُوا فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَتَمَاسَّا ذلِكُمْ تُوعَظُونَ بِهِ وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ ، فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيامُ شَهْرَيْنِ مُتَتابِعَيْنِ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَتَمَاسَّا فَمَنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَإِطْعامُ سِتِّينَ مِسْكِيناً ذلِكَ لِتُؤْمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ تِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ وَ لِلْكافِرِينَ عَذابٌ أَلِيمٌ » ؛ « 1 » « خداوند سخن زنى را كه درباره شوهرش به تو مراجعه كرده بود و به خداوند شكايت مىكرد شنيد و خداوند گفتگوى شما را با هم مىشنيد و خداوند شنوا و بيناست . كسانى كه از شما نسبت به همسرانشان ظهار مىكنند آنان هرگز مادرانشان نيستند ، مادرانشان تنها كسانىاند كه آنها را به دنيا آوردهاند ، آنها سخنى زشت و باطل مىگويند و خداوند بخشنده و آمرزنده است ، كسانى كه همسران خود را ظهار
--> ( 1 ) . سوره مباركهء مجادله ، آيات 1 - 4 .